Vibe code là gì? Nói gọn: đó là cách viết phần mềm bằng cách mô tả mong muốn cho AI bằng ngôn ngữ tự nhiên (tiếng Việt hoặc tiếng Anh), rồi để AI sinh ra code chạy được. Bạn ra “ý”, AI dịch “ý” thành dòng lệnh. Người làm vibe code tập trung vào kết quả muốn có và việc kiểm thử, chứ không ngồi gõ từng dòng cú pháp như lập trình viên truyền thống.
Thuật ngữ này do Andrej Karpathy (cựu giám đốc AI của Tesla, đồng sáng lập OpenAI) phổ biến đầu năm 2025. Tôi là Khoa Bùi, kỹ sư cơ khí, founder KISS English và AI Say Hi. Tôi không học khoa học máy tính, nhưng đã dùng đúng cách làm này để tự xây nhiều web app thật cho đối tác đang chạy. Bài này tôi viết để bạn hiểu bản chất vibe code và tự quyết định có nên bỏ thời gian học hay không.
Vibe code là gì, nhìn từ người không biết code
Trước đây muốn có một phần mềm riêng, bạn có hai lựa chọn: thuê lập trình viên (đắt, chậm, lệ thuộc) hoặc dùng phần mềm SaaS trả phí hàng tháng (rẻ hơn nhưng đóng khung theo ý nhà cung cấp). Vibe code mở ra cửa thứ ba.
Cách làm thực tế của tôi rất đời thường. Tôi mở một công cụ AI lập trình như Cursor, Claude Code hay Lovable, rồi gõ câu kiểu: “Làm cho tôi một trang quản lý đơn hàng, có ô nhập tên khách, số điện thoại, món hàng, và nút lưu vào danh sách”. AI sinh ra giao diện và code. Tôi chạy thử, thấy thiếu gì thì nói tiếp: “Thêm nút tìm kiếm theo số điện thoại”, “Đổi màu nền sang xanh navy”. Cứ thế lặp lại cho tới khi dùng được. Tôi gần như không đọc code — tôi đọc kết quả.
Điểm cốt lõi: vibe code không biến bạn thành lập trình viên. Nó biến bạn thành người ra yêu cầu rõ ràng cho một lập trình viên AI làm việc 24/7, không than phiền, sửa lại bao nhiêu lần cũng được.
Vì sao marketer nên quan tâm tới vibe code
Marketer là nghề “đau” nhất vì các công cụ phần mềm. Một doanh nghiệp nhỏ có thể đang trả phí cho công cụ làm landing page, công cụ gửi email, công cụ quản lý khách hàng, công cụ đặt lịch, công cụ chấm công… Mỗi thứ vài trăm nghìn tới vài triệu mỗi tháng, cộng lại thành con số lớn mà vẫn không khớp đúng quy trình của mình.
Khi bạn tự làm được app, ba thứ thay đổi:
- Chi phí. App tự xây gần như chỉ tốn tiền hosting vài chục nghìn đồng/tháng, thay cho phí thuê bao SaaS lặp lại mãi mãi.
- Tốc độ. Có ý tưởng chiến dịch buổi sáng, chiều đã có công cụ chạy thử, không phải xếp hàng chờ team kỹ thuật.
- Đúng nhu cầu. Bạn hiểu khách hàng và phễu của mình hơn bất kỳ ai, nên app bạn làm vừa vặn với quy trình thật, không thừa không thiếu.
Triết lý tôi theo đuổi là “biến phức tạp thành đơn giản, lặp lại thành tự động”. Vibe code là công cụ rẻ nhất hiện nay để một người làm marketing biến triết lý đó thành phần mềm chạy thật.
Vibe code khác gì no-code và thuê dev
Ba con đường này hay bị nhầm. Tôi tách rõ:
- No-code (kéo thả như trên một số nền tảng dựng web hay automation): nhanh cho việc đơn giản, nhưng bạn bị giới hạn trong những khối mà nền tảng cho sẵn. Muốn làm thứ lạ là chịu, và vẫn trả phí thuê bao theo tháng.
- Vibe code: AI sinh ra code thật, nên trần khả năng cao hơn no-code rất nhiều — gần như muốn gì cũng làm được. Bạn sở hữu code, tự host, không bị khóa vào ai. Đổi lại cần học cách ra yêu cầu và kiểm thử tử tế.
- Thuê dev: mạnh nhất cho hệ thống lớn, phức tạp, cần đội bảo trì. Nhưng đắt, chậm, và với nhu cầu marketing thường ngày thì như dùng dao mổ trâu để cắt rau.
Cách tôi chọn: việc đơn giản, một lần dùng thì no-code cho nhanh; công cụ nội bộ riêng, dùng lâu dài, muốn cắt phí SaaS thì vibe code; hệ thống xương sống của cả công ty thì mới thuê dev. Vibe code lấp đúng khoảng trống mà phần lớn doanh nghiệp nhỏ đang bỏ ngỏ.
Bạn làm được gì với vibe code: ví dụ thật của tôi
Tôi không thích nói lý thuyết suông, nên đây là vài thứ tôi đã tự tay làm cho đối tác bằng vibe code, không thuê một lập trình viên nào.
- Cửa hàng điện thoại. Tôi dựng app quản lý nhập xuất kho, tra cứu IMEI, theo dõi bảo hành và công nợ — thay cho phần mềm bán hàng trả phí mà chủ shop đang đóng hằng tháng. App khớp đúng cách họ vận hành thực tế, không phải bẻ quy trình cho vừa phần mềm.
- Phòng khám sản. App đặt lịch khám, hồ sơ thai kỳ, nhắc lịch tái khám tự động cho mẹ bầu. Trước đó họ chắp vá nhiều công cụ rời rạc và sổ tay; giờ gom về một chỗ.
- Nhà hàng. Hệ thống order tại bàn qua QR, quản lý menu, tổng hợp doanh thu theo ngày, thay cho phần mềm POS trả phí theo đầu điểm bán.
Cộng dồn lại, các app này cắt cho đối tác đa ngành chi phí phần mềm SaaS lên tới hàng trăm triệu đồng mỗi tháng. Con số đó không đến từ một phép màu công nghệ — nó đến từ việc thay những khoản thuê bao lặp lại bằng công cụ tự sở hữu, làm vừa đúng nhu cầu. Và tôi nhấn mạnh: tôi là dân cơ khí Bách Khoa, không phải coder. Nếu tôi làm được, một marketer chịu khó hoàn toàn làm được.
Cần gì để bắt đầu
Bạn không cần nền tảng kỹ thuật. Bạn cần đúng bốn thứ này:
- Một công cụ AI lập trình. Người mới có thể bắt đầu với những công cụ sinh app từ mô tả như Lovable hay Bolt; muốn kiểm soát sâu hơn thì Cursor hoặc Claude Code. Đa số có bản miễn phí để thử.
- Khả năng mô tả rõ ràng. Đây mới là kỹ năng quan trọng nhất, và may thay nó trùng với nghề marketing: diễn đạt mạch lạc cái mình muốn. AI chỉ giỏi đúng bằng độ rõ của yêu cầu bạn đưa.
- Một bài toán thật. Đừng học chay. Hãy chọn một việc lặp đi lặp lại đang ngốn thời gian của bạn — một cái form, một bảng theo dõi, một trang tính điểm — và làm nó thành app đầu tiên.
- Thói quen kiểm thử. AI sẽ sai. Bạn phải bấm thử mọi nút, nhập dữ liệu sai để xem app phản ứng thế nào, rồi báo lại cho AI sửa. Đây là phần thay thế cho “biết code”.
Cuối tuần đầu tiên, mục tiêu hợp lý là có một app nhỏ chạy được trên trình duyệt. Không cần đẹp, chỉ cần hoạt động. Cảm giác lần đầu nhìn thứ mình mô tả thành sản phẩm thật là động lực để bạn đi tiếp.
3 sai lầm người mới hay mắc
Qua quá trình làm và dạy lại, tôi thấy ba lỗi lặp đi lặp lại nhiều nhất:
- Yêu cầu mơ hồ rồi trách AI dở. Gõ “làm web bán hàng cho tôi” thì nhận về thứ chung chung. Hãy chia nhỏ: làm từng màn hình, từng tính năng, mô tả cụ thể từng nút bấm. Yêu cầu càng chi tiết, kết quả càng đúng.
- Tin tưởng mù quáng, không kiểm thử. AI hay viết code “trông như chạy” nhưng sai ở trường hợp biên — nhập số âm, để trống ô, bấm nút hai lần. Không thử kỹ là rước lỗi vào sản phẩm thật. Người làm vibe code giỏi là người kiểm thử khó tính.
- Ôm dự án quá to ngay từ đầu. Nhiều người muốn làm luôn “cái app quản lý cả công ty”. Sa lầy là chắc chắn. Hãy thắng một bài toán nhỏ trước, lấy đà rồi mở rộng. Ba app thật của tôi đều bắt đầu từ một màn hình duy nhất.
Kết luận: nên học vibe code không?
Nếu công việc của bạn có nhiều việc lặp lại, hoặc doanh nghiệp đang trả nhiều khoản phí phần mềm chồng chéo, thì câu trả lời là có. Vibe code không thay thế tư duy marketing — nó nhân tư duy đó lên bằng khả năng tự tạo công cụ. Rào cản kỹ thuật từng ngăn cách “người có ý tưởng” và “người làm ra sản phẩm” đang biến mất rất nhanh.
Bạn không cần giỏi code. Bạn cần biết mình muốn gì, mô tả rõ, và kiên nhẫn kiểm thử. Nếu muốn đi nhanh và bài bản hơn tự mò, tôi có gói lại toàn bộ quy trình thực chiến này trong khóa Vibe Code For Marketer — từ chọn công cụ, cách ra yêu cầu, tới những app marketer dùng được ngay.
Về tác giả: Tôi là Khoa Bùi (Bùi Anh Khoa), kỹ sư cơ khí ĐH Bách Khoa TP.HCM, founder KISS English và AI Say Hi, chuyên gia marketing tự động hóa và AI cho doanh nghiệp, đồng thời là một IRONMAN 140.6. Tôi đã trực tiếp dùng vibe code để cắt chi phí phần mềm cho nhiều đối tác đa ngành. Tìm hiểu thêm tại trang giới thiệu Khoa Bùi.